Chương 19: Cốc Vũ (3)

Vương Giả Phụ sau khi đi Cát Lâm trấn thủ biên thùy, mỗi năm đều gửi một hai bức thư về nhà ở Kim Lăng.

Từ những bức thư trước đây của Vương Giả Phụ có thể biết, ông và quan viên phụ trách sự vụ biên thùy địa phương là Trần Đồ Trần đại nhân vốn là cố giao, lại vì quan phủ Cát Lâm xưa nay vốn ưu đãi các văn sĩ Giang Nam bị lưu đày, cho nên Vương Giả Phụ vốn có tiếng tốt cũng nhận được nhiều sự chiếu cố. Tuy không tránh khỏi phải phục dịch, nhưng cuộc sống cơ bản vẫn được đảm bảo. Trong thư Vương Giả Phụ nhiều lần nhắc đến sự quan tâm của Trần Đồ dành cho ông. Mà bức thư lần này, chính là đến từ Trần Đồ.

Vương Tích Sâm liếc mắt một cái liền nhìn thấy bốn chữ nổi bật nhất trong thư —— Vương công bệnh trọng. Vương Tích Sâm lo lắng tột độ, đưa ánh mắt trưng cầu nhìn về phía người đang ngồi ở vị trí thượng thủ trong đường: "Mẫu thân...". Đổng lão thái thái tóc hoa râm định giọng nói: "Qua năm mới, liền khởi hành đi Cát Lâm". Vương Tích Sâm nén lệ đáp "Vâng".

Lúc này đang là tháng Chạp, trời đông giá rét đường sá đóng băng khó lòng lên đường. Mà đi xa như vậy, những việc cần chuẩn bị sẽ không ít, hiện tại cách năm mới cũng chỉ còn hơn mười ngày. Chuyện đã định xong, tiếp theo phải bàn bạc xem ai sẽ khởi hành. Vương Tích Phác là không cần cân nhắc, trong thư Trần Đồ chỉ nói "bệnh trọng", có lẽ vẫn còn chuyển biến tốt, Vương Tích Phác đương nhiên không thể mạo muội rời chức.

Vương Tích Thụy là trưởng tử trong nhà, nhưng chân tay ông không thuận tiện, lại có sự vụ ở tư thục, so sánh ra, Vương Tích Sâm tự nhận mình là người nhàn rỗi nhất, thế là chủ động nhận lấy việc này. Vương Nguyên muốn đi cùng nhị thúc, Đổng lão thái thái nhìn đứa cháu đích tôn đã tròn hai mươi tuổi này: "Con vẫn nên ở lại nhà đi. Phụ thân con thân thể không tốt, tam thúc con nhậm chức ở bên ngoài, đợi sau khi nhị thúc con đi rồi, việc trong nhà này, con cũng nên gánh vác lên thôi". Đối diện với đôi mắt già nua của tổ mẫu, nghĩ đến tổ phụ đang bệnh nặng chưa biết sống chết ra sao, Vương Nguyên ngẩn người một lát, hiếm khi nghiêm túc đáp lời.

Đổng lão thái thái lại nhìn sang đứa cháu thứ: "Giới nhi cũng ở lại, an tâm chuẩn bị cho kỳ Viện thí năm nay. Nếu thực sự đến bước đường đó, đám tiểu bối các con đi phò linh cũng chưa muộn". Vương Giới cung kính đáp lời. Vương Tích Thụy do dự nói: "Nhưng nếu chỉ có một mình nhị đệ, e rằng khó lòng xoay xở...". Cát Lâm là nơi xa lạ cách hàng ngàn dặm, những người và việc cần lo liệu chắc chắn rất nhiều. Đổng lão thái thái: "Ta cùng đi". Hai anh em nhà họ Vương đều giật mình: "Mẫu thân!".

"Thân thể của người...". "Thân thể ta còn rất cứng cáp". Đổng lão thái thái ngắt lời con trai: "Bàn về chuyện đối nhân xử thế, lo liệu mọi việc, các con chưa chắc đã bằng bà già này đâu". Lão thái thái là người nói một là một, bà không để ý đến phản ứng của các con trai, ngược lại nhìn về phía cô cháu gái nhỏ đang ngoan ngoãn đứng một bên: "Cho Đức Khanh cùng đi với ta".

Vương Tích Sâm càng ngẩn người: "Mẫu thân, chuyện này...". "Đức Khanh là đứa trẻ mà đại phụ nó yêu quý nhất... Cứ để nó đi xem một chút đi". Vương Tích Sâm vô cùng chú trọng hiếu đạo, nghe mẫu thân nói vậy cũng không tiện phản bác thêm.

Trinh Nghi không thể tin được: "Đại mẫu, Trinh Nghi thực sự có thể đi sao?". Đổng lão thái thái: "Là không muốn đi sao?". Trinh Nghi vội nói: "Không, Trinh Nghi muốn đi!". Trinh Nghi nằm mơ cũng muốn đi Cát Lâm tìm đại phụ, huống chi lúc này nghe tin đại phụ bệnh nặng, lại càng thêm lo lắng cấp thiết.

Chỉ là trong nhận thức của Trinh Nghi hiện giờ, việc đi xa cầu học hay làm việc thường chỉ dành cho nam tử trong nhà, nàng vốn không có cơ hội. Nếu nàng đề đạt, chắc chắn sẽ bị quở trách. Trinh Nghi không sợ bị trách mắng, nhưng nàng không muốn lúc này lại gây thêm phiền phức và sự không vui không cần thiết cho gia đình, vì vậy dạo gần đây nàng luôn rất tĩnh lặng.

Lúc này bất ngờ được tổ mẫu điểm danh đi cùng, Trinh Nghi chỉ cảm thấy như đang trong mộng. Nghĩ đến việc sắp được gặp đại phụ, đôi mắt Trinh Nghi đong đầy lệ, cố kìm nén để không rơi xuống.

Dương Cẩn Nương biết chuyện con gái sắp đi Cát Lâm thì vô cùng kinh ngạc.

Nhưng bà cũng giống như trượng phu, đều là người trọng hiếu đạo, nhất mực nghe theo lời mẹ chồng. Do đó, dù Dương Cẩn Nương không tán thành nhưng cũng không dám phản đối, chỉ có thể dặn dò con gái đủ điều, lặp đi lặp lại hai việc quan trọng nhất: "Phải hầu hạ đại mẫu cho tốt, ở bên ngoài lời nói hành động không được vô phép, càng không được tự tiện chủ trương..."

Trinh Nghi đều vâng dạ đáp ứng.

Dương Cẩn Nương vẫn không yên tâm, ngày ngày lại dặn dò Xuân Nhi.

Ngoài ra, hành lý của hai cha con Dương Cẩn Nương cũng không yên tâm giao cho người hầu, đều phải tự tay sắp xếp.

Dương Cẩn Nương suy tính rất chu đáo, khởi hành vào tháng Giêng thời tiết còn lạnh, mà ngày về lại chưa định, y phục bốn mùa đều phải chuẩn bị sẵn. Ở bên ngoài may mặc không tiện, chưa chắc đã vừa vặn, lại rất tốn kém tiền bạc... Trinh Nghi đang tuổi lớn, y phục năm ngoái chắc chắn đã ngắn rồi, những bộ đồ mùa đông có thể nới rộng đều phải nới thêm một tấc, đồ mùa hạ thì phải gấp rút may thêm vài bộ.

Dương Cẩn Nương bèn cùng Triệu ma ma và Xuân Nhi bận rộn túi bụi, cộng thêm ngày Tết đã cận kề, đợi đến ngày Lập xuân, sinh nhật của Trinh Nghi đã bị gạt ra sau đầu.

Trong nhà bận rộn hỗn loạn, Trinh Nghi cũng không hề nhắc tới, nhưng vào sáng sớm hôm đó khi thức dậy, nàng phát hiện trên bàn bày ngay ngắn ba con chim sẻ.

Quýt Nhỏ không hề quên, qua sinh nhật này, Trinh Nghi đã bước sang tuổi mười một.

Còn về việc tại sao năm nay lại là ba con, đó là vì Quýt Nhỏ đã tính cả phần của Xuân Nhi — năm ngoái khi Xuân Nhi nướng chim sẻ, mùi thơm khiến nó cứ nuốt nước miếng ừng ực.

Trinh Nghi đi tới, kinh ngạc hỏi Quýt Nhỏ đang ngồi xổm trên bàn rằng rốt cuộc làm sao nó nhớ được.

Dáng vẻ Quýt Nhỏ có chút đắc ý.

Quýt Nhỏ không biết tính ngày dài, nhưng nó có diệu kế — sinh nhật của Trinh Nghi là ngày Lập xuân, mỗi năm vào trước ngày Lập xuân một ngày, trước phủ nha thành Kim Lăng đều chuẩn bị trâu đất để dùng cho nghi lễ Đả xuân ngưu. Quýt Nhỏ bèn ghi nhớ, hễ khi nào trâu đất sắp bị đánh, thì sinh nhật của Trinh Nghi đã đến.

Lập xuân không được mấy ngày thì đến Tết.

Kỳ Tết này, rán đồ Tết, tế thần, chuẩn bị hương nến, xâu tiền áp tuế... Vương gia trải qua mọi việc rất đúng quy củ, không ai có tâm trạng ăn mừng náo nhiệt linh đình.

Qua mùng ba, Vương Tích Sâm cũng bắt đầu thu dọn hòm sách. Đối với người đọc sách, đặc biệt là với một Tú tài, đi xa không thể thiếu sách.

Trinh Nghi nhìn thấy vậy cũng về phòng, trải một chiếc bọc hành lý, bỏ mấy cuốn sách toán học mà Chiêm Mai tặng vào, lại lấy cuốn "Nguyệt Lệnh Thất Thập Nhị Hậu Tập Giải" ra, đang định quay người bỏ vào thì thấy Quýt Nhỏ đang ngồi ngay ngắn trong bọc hành lý của mình.

Trinh Nghi chớp chớp mắt: "Quýt Nhỏ, ngươi cũng muốn đi Cát Lâm sao?"

"Meo."

Trinh Nghi liền hiểu ra: "Ngươi đợi đấy, ta đi thương lượng với phụ thân!"

Trinh Nghi đặt sách xuống, chạy ra ngoài.

Khoảng một khắc sau, Trinh Nghi ủ rũ quay về, rất hối lỗi nói với Quýt Nhỏ: "Phụ thân không chịu đồng ý."

Quýt Nhỏ đã nằm xuống trong bọc hành lý, chẳng hề để tâm, chậm rãi ngoe nguẩy đuôi.

Nó là mèo mà.

Mèo đi ra ngoài còn cần con người cho phép sao? Chưa từng nghe thấy đạo lý đảo lộn cương thường như vậy. Quýt Nhỏ đã có quyết định — Cát Lâm nhỏ bé, đi theo có gì khó? ... Thực sự là rất khó.

Sau khi chạy đi rồi, Quýt Nhỏ mới buộc phải thừa nhận sự thật này.

Trinh Nghi cùng người nhà khởi hành vào ngày mùng bảy tháng Giêng.

Xuân Nhi không đi theo. Gần đây Dương Cẩn Nương có lẽ đã mệt lả, cộng thêm lo âu nên ăn uống rất kém, lại tái phát bệnh cũ. Trinh Nghi thấy Triệu ma ma tuổi tác đã cao, một mình e là lo không xuể, bèn chủ động đề nghị để Xuân Nhi ở lại chăm sóc mẫu thân.

Dương Cẩn Nương không yên tâm, Trinh Nghi bèn nói mình đã mười một tuổi, có thể tự chăm sóc bản thân rồi, huống hồ bên cạnh tổ mẫu có Trác ma ma vốn dĩ thạo việc, việc gì nàng không làm được thì sẽ thỉnh giáo Trác ma ma.

Vương Giả Phụ là một quan thanh liêm, cảnh ngộ của Vương gia hai năm nay đã không còn như trước, tôi tớ đã giải tán không ít. Chuyến đi này mọi thứ cũng giản lược, sau khi Xuân Nhi ở lại, tôi tớ chỉ mang theo ba người: bên cạnh lão thái thái có một Trác ma ma và một nha hoàn mười lăm mười sáu tuổi, Vương Tích Sâm thì mang theo một tiểu tư thư đồng.

Xe ngựa là thuê, phu xe cũng là người của mã hành, xe đánh không nhanh lắm, một ngày đi nhiều nhất là trăm dặm, cứ mỗi hai ba mươi dặm lại phải dừng lại nghỉ ngơi. Nếu thúc giục gấp hơn thì sẽ là cách chạy hại ngựa, đó lại là một cái giá khác.

Dù vậy, Quýt Nhỏ chạy bộ đuổi theo ra khỏi thành Kim Lăng, cũng mấy lần suýt nữa lạc mất.

Ra khỏi thành, xe ngựa lên quan lộ thì nhanh hơn, Quýt Nhỏ chỉ có thể chạy điên cuồng, bốn cái chân guồng nhanh đến mức hiện ra ảo ảnh, nhưng vẫn thấy chưa đủ — cái chân chết tiệt này, nhanh lên chút nữa coi!

Tuy không thấy xe ngựa đâu nữa, nhưng may mà quan lộ thẳng tắp, cứ dọc theo đó mà chạy là được.

Ra khỏi thành hai mươi dặm, xe ngựa dừng lại uống nước nghỉ ngơi, Trinh Nghi ngồi trong xe không xuống, ôm bọc hành lý thẩn thờ. Đây là lần đầu tiên nàng rời khỏi Kim Lăng, mới ra khỏi thành nàng đã bắt đầu nhớ nhà, nhớ a nương, nhớ Xuân Nhi, nhớ Triệu ma ma, và cũng nhớ cả Quýt Nhỏ.

Trinh Nghi vùi mặt vào bọc hành lý trong lòng, trên đó còn dính mấy sợi lông mèo màu cam trắng.

Không biết đã qua nửa canh giờ chưa, phu xe gọi mọi người để tiếp tục lên đường.

Trác ma ma đỡ lão thái thái trở lại trong xe, Trinh Nghi cũng đưa tay đỡ tổ mẫu. Đợi tổ mẫu ngồi vững, Trinh Nghi giơ tay định đóng hai cánh cửa sau của xe ngựa, khi đóng được một nửa, bỗng thấy một cục cam trắng đang chạy điên cuồng về phía này.

Trong lúc Trinh Nghi còn đang ngẩn người, xe ngựa đã chuyển bánh.

"Làm phiền đợi một chút!" Trinh Nghi vội kêu lên một tiếng, bám vào cửa xe, hướng về phía bóng dáng kia gọi lớn: "Quýt Nhỏ? Quýt Nhỏ!"

Quýt Nhỏ dốc hết chút sức tàn, gắng sức đuổi kịp, vươn hai chân trước, nhảy vọt lên xe.

Trinh Nghi đón lấy nó, ôm thật chặt, vui mừng khôn xiết: "Quýt Nhỏ! Sao ngươi lại đi theo tới đây!"

Xe ngựa tiếp tục tiến về phía trước, Trinh Nghi thỉnh cầu thương lượng với tổ mẫu: "Đại mẫu, con có thể mang theo Quýt Nhỏ không?"

"Đại mẫu, Quýt Nhỏ sẽ rất ngoan!"

"Quýt Nhỏ biết săn mồi! Bắt được rất nhiều chim!"

"Quýt Nhỏ biết bắt cá! Bắt được rất nhiều cá!"

"Quýt Nhỏ còn biết xoa bóp cho người ta nữa! Bóp tốt lắm ạ!" Trinh Nghi vừa nói vừa thúc giục Quýt Nhỏ: "Quýt Nhỏ, ngươi mau bóp cho đại mẫu xem thử!"

Quýt Nhỏ mệt đến mức lông tóc bẩn thỉu, dáng vẻ chẳng còn thiết sống, trốn tránh nhắm mắt lại: "..."

Hay là nó quay về đi cho rồi.

Đổng lão thái thái bật cười, gật đầu nói: "Đã theo tới đây rồi thì mang theo đi, con mèo này đúng là có linh tính."

Trác ma ma cười nói: "Người thế nào thì nuôi mèo thế ấy..."

Quýt Nhỏ được phép đi cùng, Trinh Nghi cũng không còn tâm trí đâu mà nhớ nhà nữa. Nàng lấy nước thấm ướt khăn tay lau sạch móng vuốt cho Quýt Nhỏ, mới phát hiện bốn cái móng vuốt không chỉ bẩn mà đệm thịt cũng đã mòn rách.

Trinh Nghi rất xót xa, thổi nhẹ vào chân cho Quýt Nhỏ mãi.

Gió xuân cũng thổi mãi, thổi lên núi sông đại địa một lớp màu xanh non mới mẻ.

Càng đi về phía Bắc, phong cảnh càng thấy khác biệt, Trinh Nghi bám vào cửa sổ xe nhìn ra ngoài, đôi mắt tràn ngập những cảnh sắc mới lạ, thỉnh thoảng lại thốt lên kinh ngạc.

Quýt Nhỏ tự nhận mình thấy nhiều biết rộng nên rất bình thản, lặng lẽ nhìn Trinh Nghi lần đầu ra ngoài thấy đời, cho đến một ngày khi xe dừng lại nghỉ giữa đường, chỉ thấy trong ruộng nông bên hai bên đường đều trồng toàn là lúa mì mùa đông.

Mắt Quýt Nhỏ trợn tròn như hai quả bóng.

— Người ở đây cũng tốt quá đi! Lại trồng cho mèo nhiều cỏ mèo đến thế này! Quýt Nhỏ lao vào ruộng lúa mì, hạnh phúc lăn lộn.

Đi thêm vài ngày, đi ngang qua một vườn dược liệu mẫu đơn, Vương Tích Sâm chắp tay đứng lặng ngắm nhìn những đóa mẫu đơn sắp nở, nói với con gái: "Cốc Vũ tam triều khán mẫu đơn... Hoa mẫu đơn còn có tên khác là hoa Cốc Vũ, mẫu đơn sắp nở, Cốc Vũ cũng sắp đến rồi."

Sau một trận mưa, Cốc Vũ đến, hoa mẫu đơn quả nhiên tuân thủ ước hẹn với thời lệnh đất trời, đua nhau nở rộ sau cơn mưa.

Trinh Nghi lặng lẽ suy ngẫm, không khỏi cảm thấy vạn vật trong trời đất đều rất đáng khen ngợi, bởi vì chúng đều rất thành tín giữ lời, cho nên giữa trời đất mới có trật tự — vậy thì, rốt cuộc là ai đã định ra trật tự như thế? A nương luôn nói là thần tiên, thần tiên quản lý tất cả.

Vậy thì đã có ai từng nhìn thấy thần tiên chưa?A nương có lần khẽ bảo, Hoàng đế Vạn tuế gia từng diện kiến thần tiên — Hoàng đế là Thiên tử, là con của trời, được thần tiên chọn để cai quản thế gian, thế nên nghịch ngợm là đại tội, tuyệt đối không được mạo phạm. Trinh Nghi vừa định nói thêm gì đó đã bị a nương bịt miệng, nghiêm nghị bảo nàng không được nói bậy, kẻo bị chém đầu. Ngày hôm ấy, Trác ma ma hái được mấy nắm mầm hương xuân tươi non trên đường, đợi đến khi nghỉ chân tại quán trọ, bà mượn bếp lửa của hậu trù, làm ra hai đĩa mầm hương xuân xào trứng gà. Quýt nằm phục bên chân Trinh Nghi, nghe chuyên gia dưỡng sinh Vương Tích Sâm nói: "Tiết Cốc Vũ chính là mùa ăn hương xuân... Hương xuân có công hiệu kiện tỳ, lý khí."

Quýt lại chẳng buồn nếm thử, mùi vị của hương xuân nó không tài nào chịu nổi, mà đối với mèo, mùi hương không thích thường đại diện cho việc phải kiêng ăn, Quýt còn muốn ở bên Trinh Nghi đến trăm tuổi cơ mà. Dùng xong bữa tối, trời lại đổ mưa, Trinh Nghi kiễng chân nhìn qua cửa sổ ra sân sau, chỉ thấy chưởng quầy quán trọ dẫn theo hai gã sai vặt mang hũ sứ đặt giữa sân để hứng nước mưa. Trinh Nghi nhớ phụ thân từng nói, nước mưa đúng ngày Cốc Vũ dùng để pha trà, gọi là trà Cốc Vũ, có thể làm sáng mắt, thông các khiếu và trừ tà hỏa.

Sau trận mưa liên miên này, đợi đến khi trời hửng nắng, Trinh Nghi ngửi thấy trong không khí một chút mùi vị của mặt trời đang hong khô vạn vật. Sau Cốc Vũ, mặt trời đã gần hơn, mùa hạ sắp đến rồi. Cát Lâm cuối cùng cũng đã tới. Ngày đến nơi, người nhà họ Trần đích thân ra đón, người tới là con trai của Trần Đồ, cũng là một người đọc sách, hắn rất khách khí hành lễ, lại có chút hổ thẹn dở khóc dở cười: "Gia phụ quá đỗi kinh động, đầu đông năm ngoái Vương công chẳng qua chỉ ho vài ngày... Gia phụ liền vội vàng gửi thư, khiến lão thái thái và hiền đệ phải lặn lội đường xá xa xôi tới đây!"

Đổng lão thái thái thở phào nhẹ nhõm, chỉ nói: "Bệnh ho mà lậm vào phổi là chuyện lớn nguy hiểm đến tính mạng, chẳng phải đều nhờ Trần đại nhân chiếu cố mời thầy bốc thuốc sao... Nếu không, một tội nhân lưu phối như ông ấy, sao có thể bình phục nhanh như vậy?"

Vương Tích Sâm cũng đại hỷ, liên tục cảm ơn và hàn huyên với con trai Trần Đồ. Trinh Nghi cũng nghe hiểu rồi — đại phụ không sao cả! Trinh Nghi vui mừng khôn xiết, vì tuân thủ lời dặn của a nương là phải ít nói, nên nàng chỉ đưa tay kéo vạt áo của tổ mẫu, nàng thực sự không thể chờ đợi thêm để được gặp đại phụ.

Quýt cũng đưa vuốt kéo vạt áo Trinh Nghi, nó cũng muốn mau chóng gặp lão Vương! Cốc Vũ kết thúc, sáu tiết khí của mùa xuân cũng đã kết thúc hoàn toàn, bắt đầu chương về các tiết khí mùa hạ. Tiến độ truyện 1/4. (Chú thích: Từ những ghi chép liên quan đến Vương Giả Phụ có thể suy đoán, Trinh Nghi năm 11 tuổi đi xa đến Cát Lâm không phải để chịu tang mà là để thăm viếng, năm này Vương Giả Phụ vẫn còn sống. Hơn nữa nếu Vương Giả Phụ đã qua đời vào năm này, mà ông đã bị lưu đày từ khi Trinh Nghi mới sáu bảy tuổi, thì ông căn bản không có cơ hội thực sự dạy dỗ Trinh Nghi, nhưng trong văn tập Trinh Nghi để lại cũng nhiều lần nhắc đến việc được đại phụ dạy bảo rất nhiều, ảnh hưởng rất sâu sắc.

Cho nên theo thiển ý của cá nhân tôi, cách nói lưu truyền trên mạng "Trinh Nghi 11 tuổi đi Cát Lâm chịu tang ông nội" có lẽ là cách nói sai lầm thiếu khảo chứng.)